Kelimelerin izinde
Köken Sözlüğü
Türkçeye geçmiş kelimelerin kökenleri, Türkçe karşılıkları ve diğer Türk dillerindeki biçimleri.
3.935 kelime kayıtlı 18 köken dili
Harfe ve kökene göre süz Göster Gizle
Harfe göre
Ana/Anne/İnne/valide
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: anay, ona, ene, eni, ine, şeşe, çeçe, ög, ök, gaca
TTü ana, valide: Ar wālida(t) والدة
64 okuma
Apa
TürkçeYazıtlarda büyük baba ve atalar anlamında kullanıldığı gibi, sayın veya büyük anlamına gelen bir san olarak da kullanılmıştır. Apa Tarkan gibi.
DLT-Kaşgarlı Mahmud: apa: ana, aba
64 okuma
Tuğ
TürkçeBayrak, sancak 2. Kös, davul, nöbet davulu
DLT tug, tugrag, ETü tuğ, tuġraġ simge, alamet < ETü tuġ sancak, alamet
64 okuma
Boyla
TürkçeÖn Bulgarcada bir san. Türk boylarında üst düzey yönetici.
ETü bod (boy) 1. duruş, dikey uzunluk, 2. aşiret, ulus, kavim
63 okuma
Kız evlat
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: üğül/ügül/ül, çağa/sağa, ülen
ETü kız 1. kıt, nadir, 2. cimri, 3. yetişkin olmayan dişi, bakire + evlat:Ar awlād أولاد
63 okuma
Nene / nine / büyükanne
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: abakay, avagay, emege, nene, nine, ölesey
Çocuk dili: ne-ne
63 okuma
Amca
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: aka/aha, akay, oga, eke/ehe, eki, ike, baka/bayka, amu/emi
apa/aba baba +çA
62 okuma
Bakavul (bakağul)
TürkçeGardiyan yerine kullanılabilir.
Türkçe birleşik ad
62 okuma
Günyeli (Künyeli)
TürkçeGüneyden / Gündüz eser.
Türkçe birleşik ad
62 okuma
İllig
Türkçeİl+lig: illi, ülkesi olan, yurdu olan. Orhun yazıtlarında bir kez geçiyor ve ilig biçiminde yazılıyor.
İl+lig: illi, ülkesi olan, yurdu olan.
62 okuma
Kuzyel
TürkçeSoğuk eser. Genelde kuzeyden.
Türkçe birleşik ad
62 okuma
Suyavul (suyağul)
TürkçeDeniz askeri, denizci yerine kullanılabilir.
Türkçe birleşik ad
62 okuma
Akyel (Akçayel)
TürkçeDoğudan eser.
Türkçe birleşik ad
61 okuma
Alakyel
TürkçeKuzeydoğudan eser.
Türkçe birleşik ad
61 okuma
Aspava
TürkçeTTü Allah sıhhat para aşk versin amin.
Özel türetim kısaltması. 1959 Ümit Deniz, romancı.
61 okuma
Börü / Gökbörü / böri
TürkçeKurt, bozkurt
ETü börü/ böri: kurt
61 okuma
Buyruk
TürkçeBakan, vezir anlamlarında kullanılmıştır.
ETü buyruk kumandan, emîr < ETü buyur- +Uk
61 okuma
Tigin / Tekin / Tigit
TürkçeTürk kağanının oğulları “tigin” sanı ile anılırdı. Çoğul biçimi tigit sözcüğüdür. 1. İyi, güzel, biricik, emsalsiz, uğurlu, uygun 2. Rahat, güvenli, güvenilir, 3. tigin, prens, bey oğlu 4. tabi, bağlı, kul, köle 5. boş, ıssız, toplumdan uzak kişi.
ETü tégin köle, bir soyluluk sanı.
61 okuma
Yeğen
TürkçeYeğen
ETü yégen kardeş çocuğu, torun
61 okuma
Azakyel
TürkçeKuzeydoğudan eser.
Türkçe birleşik ad
60 okuma
Bögü Kağan
TürkçeBüyü Kağan
ETü bögü/bügü alim, hekim, bilgin <ETü bilgü
60 okuma
İlkbahar
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: İlkyaz, Kök, Kökey, Köklem
Tr İlk + Fa bahār بهار
60 okuma
Alunca (elünce)
Türkçeİkinci kuşak ata ve analar (dede ve nineler)
59 okuma
İşgüzar
Türkçeİşbilir, çok bilmiş
TTü iş + Fa guḏār گذار
59 okuma
Kalamış
TürkçeSazlık, kamışlık
59 okuma
Karayel
TürkçeKuzeyden eser.
Türkçe birleşik ad
59 okuma
Kız kardeş
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: üke, eceke/ecige, beçe/baça/bacı, senel
ETü kız 1. kıt, nadir, 2. cimri, 3. yetişkin olmayan dişi, bakire
59 okuma
Külüg
TürkçeTürklerde bir san. Ünlü, soylu, bilinen. Ör: Külüg Bilge
DLT Külüg: Ünlü, soylu, şanlı.
59 okuma
Tünyeli (Dünyeli)
TürkçeKuzeyden / Gece eser.
Türkçe birleşik ad
59 okuma
Aşılyel
TürkçeKuzeyden eser.
Türkçe birleşik ad
58 okuma
Ilıyel
TürkçeDenizden eser.
Türkçe birleşik ad
58 okuma
Kış
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: Kış, Kıs, Gış, Hış
ETü kış soğuk dönemi
58 okuma
Nemelazımcı
TürkçeDuyarsız, bananeci
Ar lâzım لآزم
58 okuma
Pekâlâ
TürkçePeki, pekiyi, hay hay, olur
Tr Pek+ Ar aˁlā
58 okuma
Tanyeli
TürkçeŞafak Rüzgarı Sabah eser.
Türkçe birleşik ad
58 okuma
Erkek kardeş
TürkçeEski Türkçedeki çeşitli karşılıkları: uya, etige/edige, beşe/başa/başı, benel
ETü karındaş aynı anadan doğma < ETü karın +tAş
57 okuma
Kabayel
TürkçeGüneyden eser.
Türkçe birleşik ad
57 okuma
Kayınvalide
TürkçeKaynana
Kayın: Moğ kadum "hısım" ile Tr katun/hatun kökleriyle ilişkilendirlmekte. + Ar valide
57 okuma
Koyu kırmızı
TürkçeKızıl
Sans kr̥mi कृमि
57 okuma
Tonyukuk
TürkçeGöktürk Devleti'nin veziri Bilge Tonyukuk adından.
Kökenlemesi tartışmalıdır.
57 okuma
Turgul
TürkçeTürklerde bir san. Altun Tamgan Tarkan'ın iki oğlundan biri.
Turgul: Bir kuş türü.
57 okuma
Bozyel (Bozcayel)
TürkçeDoğudan eser.
Türkçe birleşik ad
56 okuma
Iduk kut
TürkçeÜst düzey yönetici, komutan.
Iduk:kutlu, yüce; kut: Tanrısal güç ve yetki, uğur, bereket
56 okuma
Isıyel
TürkçeDenizden eser.
Türkçe birleşik ad
56 okuma
İrkin
TürkçeTürklerde bir san. Ör: Yır Bayırku Ulug İrkin
DLT, irkin: 1. irkilen şey 2. Günlerce süren yağmur
56 okuma
Kıryel (Kırcayel)
TürkçeBatıdan eser.
Türkçe birleşik ad
56 okuma
Sonbahar
TürkçeGüz
Fa bahār بهار
56 okuma
Oymak/Aymag
TürkçeAşiret anlamındaki Türkçe sözcüğümüzdür.
Moğ aymag aşiretten küçük ve aileden büyük birim, klan, kabile
55 okuma